ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
Arxiv / №2 · 2025 / Maqola
ILMIY AXBOROT

O‘ZBEK VA FRANSUZ OMMAVIY AXBOROT VOSITALARI MATNLARIDA SHOK-TEYMENTNI QO‘LLASHNING MILLIY JIHATLARI

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Maqola O‘zbekiston va Fransiya ommaviy axborot vositalarida shok-ko‘ngilocharlar-dan foydalanishning o‘ziga xos xususiyatlarini qiyosiy o‘rganishga bag‘ishlangan. Maqolaning maqsadi O‘zbekiston va Fransiya ommaviy axborot vositalari matnlarida shok-ko‘ngilocharidan foydalanishning milliy jihatlarini aniqlashdan iborat. Maqola muallifi O‘zbekiston va Fransiyada shok o‘yin-kulgidan foy-dalanishning milliy o‘ziga xos xususiyatlarida o‘xshashlik bor, degan xulosaga keladi, bu esa shok o‘yin-kulgining qarama-qarshi sarlavhalarda namoyon bo‘lishi, emotsional va baholovchi lug‘atning ko‘pligi, shuningdek, voqealarni dramatizatsiya qilish. Biro, O‘zbekiston va Fransiya ommaviy axborot vositalari-da kompozitsion jihatdan bir-biridan farq qiladi. Fransuzlar bu uslubning yanada aniqroq salbiy xususi-yatini afzal ko‘rishadi, O‘zbekistonda esa ijobiy tomonlarini ta’kidlash odat tusiga kiradi. O‘zbekiston om-maviy axborot vositalari ham mavjud qarama-qarshiliklarga urg‘u berib, o‘ziga xos yangiliklar bilan o‘quvchilarni lol qoldirishga harakat qiladi

Kalit so'zlar: shok-ko‘ngilochar, o‘zbek va fransuz ommaviy axborot vositalari, lingvistik va mada-niy xususiyatlar, qiyosiy tahlil
РУССКИЙ

Статья посвящена сравнительному изучению особенностей использования при-ема шок-теймент в СМИ Узбекистана и Франции. Целью статьи является определение националь-ных аспектов применения шок-теймента в текстах узбекских и французских СМИ. Автор статьи приходит к выводу, что существуют сходства в национальной специфике использования шок-тей-мента в Узбекистане и Франции, которые заключаются в том, что шок-теймент проявляется в контрастных заголовках, обилии эмоционально-оценочной лексики, а также драматизации собы-тий. Однако в Узбекистане и Франции композиционно разный шок-теймент в СМИ. Французы предпочитают более выраженный негативный характер данного приема, а в Узбекистане принято ставить акцент на позитивных моментах. Узбекские СМИ также стараются удивлять читате-лей оригинальными новостями с акцентом на существующие контрасты и противоречия.

Ключевые слова: шок-теймент, узбекские и французские СМИ, лингвокультурологические особенности, сравнительный анализ
ENGLISH

The article is devoted to a comparative study of the features of using the shock-tayment technique in the media of Uzbekistan and France. The purpose of the article is to determine the national aspects of using shock-tayment in the texts of Uzbek and French media. The author of the article comes to the conclusion that there are similarities in the national specifics of using shock-tayment in Uzbekistan and France, which consist in the fact that shock-tayment is manifested in contrasting headlines, an abundance of emotional-evaluative vocabulary, as well as dramatization of events. However, in Uzbekistan and France, shock-tayment in the media is compositionally different. The French prefer a more pronounced negative character of this technique, and in Uzbekistan it is customary to emphasize positive aspects. Uzbek media also try to surprise readers with original news with an emphasis on existing contrasts and contradictions.

Keywords: shock-tayment, Uzbek and French media, linguocultural features, comparative analysis.

Maqola · PDF

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Мелехова А.С., Автономова С.А. Инновационные технологии и новые медиа. “Инновации и инвес-тиции’, 2024, № 1, c. 18–24
  2. Нуртаев С.Х. Проблемы перевода шок-теймента в средствах массовой информации. “Наука и обра-зование сегодня”, 2023, № 6–2 (41), c. 67–72.
  3. Раҳматуллаев Д. Kannibalizmda gumon qilingan pensioner sudga murojaat qildi: “Sen mening shirinlik-larimsan”, Sputnik Ўзбекистон. 26.03.2023. URL: https://sputniknews.uz/20230326.html (дата обращения: 04.10. 2024).
  4. Albert, E. Un habitant de Paris aurait conduit dans la ville en état d’ébriété, mais à ce moment-là, il était déjà mort. Le Monde. 17/05/2023. URL: https://www.lemonde.fr/un-habitant-de-paris-aurait-conduit-dans-la-ville-en- etat-debriete-mais-a-ce-moment-la-il-etait-deja-mort_6173799_3234.html (récupéré: 04/10/2024).
  5. Blinov M. Sehrgar metro yo‘lovchisini la’natladi. Sputnik Ўзбекистон. 19.05.2023. URL: https:// sputni knews.uz/ 20230521/sehrgar-metro-yo‘lovchisini-la’natladi-35114469.html (дата обращения: 04.10.2024).
  6. En France, une femme a été perdue, retrouvée et perdue à nouveau. Le Figaro. 04/03/2022. URL: https:// www.lefigaro.fr/en-france-une-femme-a-ete-perdue-retrouvee-et-perdue-a-nouveau-20220428(récupéré:04.10. 2024.
  7. Hofstein C. A Paris, des chauffeurs de taxi ont tenté de violer une “fille”, mais se sont vite rendu compte qu’il s’agissait d’un homme. Le Figaro. 06/05/2022. URL: https://www.lefigaro.fr/a-paris-des-chauffeurs-de-taxi-ont-ten-\te-de-violer-une-fille-mais-se-sont-vite-rendu-compte-quil-sagissait-dun-homme.20220506(récupéré:04.10. 2024
  8. Ismoilxo‘jaev Sh. O‘zbekistonda pivo bir vaqtning o‘zida qimmatlashdi va arzonlashdi. Spot.UZ. 02/ 07 /2022. URL: https://www.spot.uz/ru/2022/07/02/shadow-economy (дата обращения: 04.10.2024).
  9. Renault С. L’étranger trouverait des gens se plaignant de leur vie sur les réseaux sociaux et leur couperait la tête. Le Figaro. 28/04/2022. URL: https://www.lefigaro.fr/letranger-trouverait-des-gens-se-plaignant-de-leur-vie-sur-les-reseaux-sociaux-et-leur-couperait-la-tete-20220428 (récupéré: 04/10/2024).
  10. Sorochin Y. «Bir to‘plam beparvolik»: moskvaliklar Bolotnaya maydonidagi yangi obyektni tanqid qil-moqda. Spot.UZ.17/04/2021.URL:https://www.spot.uz/oz/2021/04/17/current-event/(дата обращения: 04.10.2024).
← Songa qaytish