ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
Arxiv / №4 · 2026 / Maqola
13.00.00 – PEDAGOGIKA FANLARI

ADAPTIV SUN’IY INTELLEKT MUHITIDA PEDAGOGIK MADANIYAT TRANSFORMATSIYASI VA O‘QITUVCHINING KASBIY ROLI

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Ushbu maqola pedagogik madaniyatning transformatsiyasi hamda o‘qituvchining kasbiy roli adaptiv sun’iy intellekt muhitida qanday o‘zgarayotganini tahlil qiladi. O‘qituvchi algoritmik tavsiyalarni mexanik tarzda bajaruvchi emas, balki sun’iy intellekt tomonidan yaratilgan ma’lumotlarni pedagogik maqsadlar, ta’limiy qadriyatlar va o‘quvchilarning individual ehtiyojlari bilan uyg‘unlashtira oladigan mas’uliyatli mutaxassis sifatida talqin etiladi. Tadqiqot ma’lumotlarga asoslangan qaror qabul qilishni zamonaviy pedagogik madaniyatning muhim tarkibiy qismi sifatida asoslab beradi. Shuningdek, adaptiv sun’iy intellekt tizimlarida avtomatlashtirilgan fikr-mulohaza va raqamli baholashning didaktik hamda rivojlantiruvchi salohiyatiga alohida e’tibor qaratiladi.

Kalit so'zlar: pedagogik madaniyat, adaptiv sun’iy intellekt, raqamli ta’lim muhiti, ma’lumotlarga asoslangan qaror qabul qilish, avtomatlashtirilgan fikr-mulohaza, raqamli baholash, kasbiy kompetensiya, refleksiya.
РУССКИЙ

В данной статье рассматривается трансформация педагогической культуры и профессиональной роли учителя в условиях адаптивного искусственного интеллекта. Учитель концептуализируется не как механический исполнитель алгоритмических рекомендаций, а как от-ветственный профессионал, способный интегрировать данные, сформированные искусственным интеллектом, с педагогическими целями, образовательными ценностями и индивидуальными пот-ребностями учащихся. Исследование обосновывает принятие решений на основе данных как ключе-вой компонент современной педагогической культуры. Особое внимание уделяется дидактическо-
му и развивающему потенциалу автоматизированной обратной связи и цифровой оценки в адап-тивных системах искусственного интеллекта.

Ключевые слова: педагогическая культура, адаптивный искусственный интеллект, цифро-вая образовательная среда, принятие решений на основе данных, автоматизированная обратная связь, цифровая оценка, профессиональная компетенция, рефлексия.
ENGLISH

This article examines the transformation of pedagogical culture and the teacher’s pro-fessional role within an adaptive artificial intelligence environment. The teacher is conceptualized not as a mechanical executor of algorithmic recommendations, but as a responsible professional capable of in-tegrating AI-generated data with pedagogical goals, educational values, and students’ individual needs. The study substantiates data-informed decision making as a key component of contemporary pedagogical culture. Particular attention is given to the didactic and developmental potential of automated feedback and digital assessment in adaptive AI systems.

Keywords: Pedagogical culture, adaptive artificial intelligence, digital learning environment, data-in-formed decision making, automated feedback, digital assessment, professional competence, reflection.

Maqola · PDF

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Luckin et al., 2016; Holmes et al., 2019.
  2. Williamson, 2017; Mandinach & Gummer, 2016.
  3. https://www.researchgate.net/publication/395196621
  4. Luckin, Rose, Holmes, Wayne, Griffiths, Mark, & Forcier, Laurie B. (2016). Intelligence Unleashed: An Argument for AI in Education. London: Pearson.
  5. UNESCO. ICT Competency Framework for Teachers (Version 3). Paris: UNESCO, 2018, pp. 6–8.
  6. UNESCO. AI Competency Framework for Teachers. UNESCO, 2024
← Songa qaytish