ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
Arxiv / №7 · 2026 / Maqola
10.00.00 – FILOLOGIYA FANLARI

CHINGIZ AYTMATOV ASARLARINI RUS TILIDAN О‘ZBEK TILIGA TARJIMA QILISHDAGI USLUBIY VA LINGVOMADANIY MUAMMOLAR

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Ushbu maqolada Chingiz Aytmatov asarlarining rus tilidagi matnlaridan о‘zbek tiliga о‘girilishi jarayonidagi asosiy tarjima muammolari tahlil qilinadi. Ikki tilning tizimli-struktur xususiyat-lari, milliy-madaniy bо‘yoqdor sо‘zlar reproduksiyasi va muallif individual uslubini saqlash masalalari qi-yosiy-tipologik metod asosida yoritilgan.

Kalit so'zlar: badiiy tarjima, Chingiz Aytmatov, realiyalar, transformatsiya, lingvomadaniyat, uslu-biy mutanosiblik, rus tili, о‘zbek tili.
РУССКИЙ

В данной статье анализируются основные переводческие проблемы, возникаю-щие в процессе перевода произведений Чингиза Айтматова с русского языка на узбекский. На осно-ве сравнительно-типологического метода освещаются вопросы системно-структурных особен-ностей двух языков, репродукции национально-культурной маркированной лексики (реалий) и сох-ранения индивидуального авторского стиля.

Ключевые слова: художественный перевод, Чингиз Айтматов, реалии, трансформация, лин-гвокультурология, стилистическое соответствие, русский язык, узбекский язык.
ENGLISH

This article analyzes the key translation challenges encountered in the process of rendering Chingiz Aitmatov’s works from Russian into Uzbek. Utilizing a comparative-typological approach, the study explores the structural and systemic differences between the two languages, the reproduction of culture-specific lexis (realia), and the preservation of the author’s individual style.

Keywords: literary translation, Chingiz Aitmatov, realia, transformation, cultural linguistics, stylis-tic correspondence, Russian language, Uzbek language.

Maqola · PDF

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Aytmatov Ch. Asarlar to‘plami (tarjimonlar: A.Muxtor, I.G‘afurov va b.). Toshkent, “Sharq”, 1998.
  2. G‘afurov I. Tarjima nazariyasi. Toshkent, “Tafakkur”, 2012.
  3. Salomov G‘. Tarjima tashvishlari. Toshkent, G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 1983.
  4. Musayev Q. Tarjima nazariyasi asoslari. Toshkent, “Fan”, 2005.
  5. Salomov G‘. Til va tarjima. Toshkent, “Fan”, 1966.
  6. Комиссаров В.Н. Общая теория перевода. Москва, “ЧеРо”, 1999.
  7. Бархударов Л.С. Язык и перевод (Вопросы общей и частной теории перевода). Москва, Междуна-родные отношения, 1975.
  8. Kamilov N. Tarjima mahorati. Toshkent, G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 1979.
  9. Safarov Sh. Lingvokulturologiya. Toshkent, “Akedemnashr’, 2021.
  10. Xudoyberganova D. Matnning antropotsentrik tadqiqi. Toshkent, “Fan”, 2013.
← Songa qaytish