ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
O'zbekcha Русский English
Arxiv / №1 · 2025 / Maqola
10.00.00 – FILOLOGIYA FANLARI

MUTRIB XONAXAROBIY SHE’RIYATI VA JADIDCHILIK

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Ushbu maqolada XIX oxiri – XX asr boshlarida Xorazmda yashab ijod etgan Mutrib Xonaxarobiyning ma’rifatparvarlik, taraqqiyparvarlik ruhida yozilgan she’rlari tahlilga tortiladi. Shoir-ning yangicha o‘qitish tizimi, hurriyat, ozodlik masalalari, yoshlar ma’rifati mavzusidagi she’rlarining g‘oyaviy yo‘nalishi, tasvir ko‘lami, badiiyati qisqacha tadqiq etiladi.

Kalit so'zlar: Mutrib Xonaxarobiy, Xorazm, adabiy muhit, ma’rifatparvarlik, taraqqiyparvarlik, maktab, ta’lim, maorif, yoshlar, hurriyat, mavzu, g‘oya, badiiyat, mahorat.
РУССКИЙ

В данной статье анализируется поэзия Мутриба Хонахароби, жившего в Хорез-ме в конце XIX – начале XX века, в частности его стихи, проникнутые идеями просвещения и про-гресса. Исследуется художественность, идейная направленность стихотворений о новой системе обучения, независимости, вопросах свободолюбия и просвещении молодежи.

Ключевые слова: Мутриб Хонахаробий, Хорезм, литературная среда, просветительство, прогрессивность, школа, обучение, просвещение, молодежь, свобода, тема, идея, художествен-ность, мастерство.
ENGLISH

This article analyzes the poems written in the spirit of enlightenment and progressivism by Mutrib Khanakharabi, who lived in Khorezm in the late 19th – early 20th centuries. The poet's ideological direction, scope of images, and artistry of his poems on the topics of new education system, issues of freedom, freedom, and youth enlightenment are briefly explored.

Keywords: Mutrib Khanakharabi, the literary environment of Khorezm, enlightenment, progress, school, education, youth, freedom, theme, idea, artistry, skill
Maqola · PDF
PDF yuklab olish Yangi oynada ochish

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Tabibiy. Majmuayi muxammasoti ash-shuaroyi Feruzshohiy. Qo‘lyozma, O‘zRFA SHI, №1134; Laffasiy Hasanmurod. Xiva shoir va adabiyotchilarining tarjimayi hollari. Tazkira. O‘zRFA SHI qo‘lyozmalar fondi №12561. Qayyumiy P.Tazkirayi Qayyumiy. III jildlik. III jild, Toshkent, O‘zRFA Qo‘lyozmalar instituti, 1998, 599–600-betlar; Bobojon Farroh Xodim. Xorazm navozandalari. Toshkent, G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 1994, 136–140-betlar.
  2. Pirnazarov M. Mutrib Xonaxarobiyning ijodiy yo‘li. Filol. fan…nomz…diss., Samarqand, 1973.
  3. Madrimova S. Mutrib Xonaxarobiy va uning adabiy merosi. Filol. fan… falsafa d-ri (PhD) diss., Toshkent, 2021.
  4. Allaberganova A. Mutrib Xonaxarobiy she’riyati lingvopoetikasi. Filol. fan… falsafa d-ri (PhD) diss., Urganch, 2024.
  5. Sharafiddinov O. Yillar va yo ‘llar. Adabiyotimizning yarim asri. Toshkent, Badiiy adabiyot, 1967, 172-bet; Mallayev N. Klassik adabiyot boyliklarini chuqur o‘rganaylik va keng ommalashtiraylik. “O‘qituvchi”, 1957, 12-mart soni; Pirnazarov M. Obodlig‘ ayyomlar. “Guliston”, 1957, 7-son, 28-bet
  6. Mutrib Xonaxarobiy. “Xorazm xabarlari” gazetasi, 1921-yil 26-sentabr, 24-son.
  7. “Xorazm xabarlari” gazetasi, 1921-yil 23-sentabrdagi soni
  8. Mutrib Xonaxarobiy. “Xorazm xabarlari” gazetasi, 1921-yil 10-sentabr, 19-son.
  9. Mutrib Xonaxarobiy. “Xorazm xabarlari” gazetasi, 1921-yil 26-sentabr, 24-son.
  10. Yuqoridagi manba.
← Songa qaytish