O‘ZINIKI BO‘LMAGAN KO‘CHIRMA GAPLAR BADIIY MATNDA FIKR IFODALOVCHI SINTAKTIK BIRLIKLAR SIFATIDA
Ushbu maqolada o‘ziniki bo‘lmagan ko‘chirma gaplar badiiy matnda fikr ifodalovchi sintaktik birliklar sifatida tahlilga tortilgan. Xususan, badiiy matn boshqa matnlardan farqli ravishda, na-faqat tinglovchiga oddiy axborot yetkazish vazifasini, balki uning ruhiyatiga ta’sir etish vazifasini ham o‘z zimmasiga oladi. Bu xususiyati esa badiiy matndagi turli poetik vositalar, sintaktik figuralar orqali namo-yon bo‘ladi. Badiiy matnning estetik vazifasini yuzaga chiqaradigan, uning ta’sirchanligini oshiradigan badiiy tasvir vositalaridan biri esa o‘ziniki bo‘lmagan ko‘chirma gaplar hisoblanadi.
В данной статье анализируются неоригинальные цитаты как синтаксические единицы, выражающие идеи в литературном тексте. В частности, литературный текст, в отли-чие от других текстов, берет на себя не только задачу передачи простой информации слушателю, но и задачу воздействия на его психику. Эта особенность проявляется в различных поэтических приемах и синтаксических фигурах литературного текста. Одним из средств художественного изображения, раскрывающих эстетическую функцию литературного текста и усиливающих его воздействие, являются неоригинальные цитаты.
In this article, non-original quotations are analyzed as syntactic units expressing ideas in a literary text. In particular, a literary text, unlike other texts, assumes not only the task of conveying simple information to the listener, but also the task of influencing his psyche. This feature is manifested through various poetic devices and syntactic figures in a literary text. One of the means of artistic depiction that reveals the aesthetic function of a literary text and increases its impact is non-original quotations.
Foydalanilgan adabiyotlar
- Маҳмудов Н. Нутқ маданияти ва тилнинг эстетик вазифаси. “Филология масалалари”, 2006, 2-son (11), 51-bet.
- Шомақсудов А., Расулов И., Қўнғуров Р., Рустамов Х. Ўзбек тили стилистикаси. Тошкент, “Ўқитув-чи”, 1983, 33-bet.
- Ҳакимов М. Ўзбек илмий матнининг синтагматик ва прагматик хусусиятлари. Филол.фан.номз ... дис., Тошкент, 1993, 7-бeт
- Мамажонов А., Абдупаттоев М. Матн синтаксиси. Фарғона, 2002, 4-бeт.
- Йўлдошев Б., Исроилов С. Ўзиники бўлмаган кўчирма гапнинг грамматик-стилистик хусусиятлари ва бадиий текстдаги ўрни. Ўқув қўлланма, Самарқанд, СамДУ нашри, 1991, 27-бет; 63-бет.