ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
Arxiv / №3 · 2026 / Maqola
13.00.00 – PEDAGOGIKA FANLARI

BAHO KATEGORIYASINING LINGVOPRAGMATIK TABIATI VA UNING NUTQIY IFODALANISH XUSUSIYATLARI

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Mazkur maqolada tilshunoslikda muhim va murakkab tushunchalardan biri bo‘lgan baho va bahoviylik kategoriyasining nazariy asoslari kompleks yondashuv asosida tahlil qilinadi. Tadqi-qotda bahoning aksiologik, pragmatik va lingvistik talqinlari ilmiy manbalar asosida yoritilib, baholash-ning subyektiv va obyektiv komponentlari aniqlanadi. Baholash aktining zaruriy elementlari – subyekt, ob-yekt, bahoning xarakteri va asoslari izchil ko‘rib chiqiladi

Kalit so'zlar: baho kategoriyasi, bahoviylik, aksiologiya, pragmatika, lingvistik baho, subyektiv mo-dallik, baholash shkalasi, eksplisit va implisit baho, neologizmlar, diskurs.
РУССКИЙ

данной статье на основе комплексного подхода анализируются теоретичес-кие основы категории оценки и оценочности как одного из наиболее значимых и сложных понятий
в лингвистике. В исследовании, опираясь на научные источники, рассматриваются аксиологичес-кие, прагматические и лингвистические интерпретации оценки, а также выявляются субъектив-ные и объективные компоненты оценивания. Последовательно анализируются обязательные эле-менты акта оценки – субъект, объект, характер и основания оценки.

Ключевые слова: категория оценки, оценочность, аксиология, прагматика, лингвистическая оценка, субъективная модальность, оценочная шкала, эксплицитная и имплицитная оценка, неоло-гизмы, дискурс
ENGLISH

This article provides a comprehensive analysis of the theoretical foundations of the categories of evaluation and evaluativity, which are considered among the most significant and complex concepts in linguistics. Drawing on relevant scholarly sources, the study examines axiological, pragmatic, and linguistic interpretations of evaluation and identifies its subjective and objective components. The essential elements of the evaluative act – namely the subject, object, character, and grounds of evaluation – are analyzed in a systematic manner.

Keywords: category of evaluation, evaluativity, axiology, pragmatics, linguistic evaluation, sub-jective modality, evaluative scale, explicit and implicit evaluation, neologisms, discourse.

Maqola · PDF

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Арютюнова Н.Д. Язык и мир человека. М., “Языки русской культуры”, 1999.
  2. Ахманова О.С. Словарь лингвистических терминов. М., “Советская энциклопедия”, 1966.
  3. Бондарко А.В. Функциональная грамматика. Л., “Наука”, 1984.
  4. Вольф Е.М. Функциональная семантика оценки. М., “Наука”, 1985.
  5. Ивин А.А. Основания логики оценок. М., изд-во МГУ, 1970
  6. Шаховский В.И. Категоризация эмоций в лексико-семантической системе языка. Воронеж, 1987.
  7. Апресян Ю.Д. Избранные труды. Том 1. Лексическая семантика. М., “Языки русской культуры”, 1995.
← Songa qaytish