O‘ZBEK TILIDA FARMATSEVTIK TERMINLARNI TARJIMA QILISHDA SEMANTIK VA TERMINOLOGIK MUAMMOLAR
Mazkur maqolada farmatsevtik terminlarni o‘zbek tiliga tarjima qilish jarayonida yuza-ga keladigan semantik va terminologik muammolar keng tahlil qilindi. Tadqiqot farmatsevtik sohada ishla-tiladigan terminlarning leksik-semantik xususiyatlarini o‘rganish, ularning o‘zbek tilidagi ekvivalentlarini aniqlashdagi qiyinchiliklarni va terminologik standartizatsiya masalalarini o‘z ichiga oladi. Shuningdek, tarjimada aniqlik, tushunarli ifoda va professional kontekstga moslashish masalalari ham ko‘rib chiqildi. Maqolada farmatsevtik terminlarning turli sohalarda, jumladan, ilmiy maqolalar, farmatsevtik qo‘llanma-lar, dori-darmonlar bo‘yicha instruktsiyalar va bemorlar uchun ma’lumotnomalarda qanday qo‘llanilishi misollar bilan tahlil qilindi. Tadqiqot shuni ko‘rsatdiki, tarjima jarayonida semantik noaniqlik va standar-tizatsiya yo‘qligi noto‘g‘ri tushuncha va noto‘g‘ri ishlatiladigan atamalarga olib keladi, bu esa profes-sional va ommaviy matnlarning sifatiga salbiy ta’sir qiladi.
Статья представляет собой всесторонний анализ семантических и терми-нологических проблем, возникающих при переводе фармацевтических терминов на узбекский язык. Исследование рассматривает лексико-семантические особенности фармацевтических терминов, трудности при поиске точных узбекских эквивалентов и вопросы терминологической стандарти-зации. Также анализируются проблемы точности перевода, ясности и адаптации терминов к про-фессиональному контексту. В работе исследуется использование фармацевтических терминов в различных контекстах, включая научные статьи, фармацевтические руководства, инструкции по применению лекарственных средств и информационные листки для пациентов. Исследование пока-зывает, что семантическая неоднозначность и отсутствие стандартизированных эквивалентов могут привести к неправильному пониманию и использованию терминов, что отрицательно ска-зывается на качестве как профессиональных, так и популярных текстов.
The article provides a comprehensive analysis of the semantic and terminological challenges encountered when translating pharmaceutical terms into Uzbek. The study examines the lexical-semantic characteristics of pharmaceutical terms, difficulties in finding accurate Uzbek equivalents, and issues of terminological standardization. It also considers problems related to accuracy, clarity, and adapting terms to professional contexts. The research analyzes the use of pharmaceutical terms in various contexts, including scientific articles, pharmaceutical manuals, drug instructions, and patient information leaflets. The study shows that semantic ambiguity and lack of standardized equivalents in translation can
242
lead to misinterpretation and incorrect use of terms, negatively affecting the quality of both professional and popular texts
Foydalanilgan adabiyotlar
- Винокур Г.О. О культуре речи. М., “Просвещение”, 1990.
- Лотте Д.С. Основы построения научно-технической терминологии. М., изд-во АН СССР, 1961.
- Cabre M.T. Terminology. Theory, Methods and Applications. Amsterdam, John Benjamins, 1999.
- Комиссаров В.Н. Теория перевода (лингвистические аспекты). М., “Высшая школа”, 1990.
- Nida E.A. Toward a Science of Translating. Leiden, Brill, 1964.
- Creswell J.W. Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches. Thousand Oaks, Sage, 2014.
- Newmark P.A. Textbook of Translation. London, Prentice Hall, 1988.
- Nida E.A. Toward a Science of Translating. Leiden, Brill, 1964.
- Baker M. In Other Words: A Coursebook on Translation. London, Routledge, 2018.
- Cabré M.T. Terminology: Theory, Methods and Applications. Amsterdam, John Benjamins, 1999.