O‘ZBEKISTON OLIY TA’LIM MUASSASALARI TALABALARIDA TINGLAB TUSHUNISH KO‘NIKMALARINI RIVOJLANTIRISH BO‘YICHA EKSPERIMENTAL METODIKANING SAMARADORLIGI
Ushbu maqolada tinglash xorijiy tillarni o‘zlashtirishda eng muhim retseptiv kompe-tensiyalardan biri sifatida ko‘rib chiqiladi. Biroq O‘zbekistonda ingliz tilini o‘qitishda bu ko‘nikma, ko‘-pincha, yetarlicha ta’kidlanmaydi va qo‘llanilgan usullar an’anaviy va samarasiz bo‘lib qolmoqda. Ushbu maqolaning maqsadi an’anaviy audio usulga nisbatan multimodal resurslarga (subtitrli videolar, transk-ripsiyali podkastlar, vizual ko‘rsatmalar) asoslangan eksperimental usulning samaradorligini baholashdir. Eksperimentda nazorat va eksperimental guruhlarga bo‘lingan oltmish talaba ishtirok etdi. Olingan ma’lu-motlar shuni ko‘rsatdiki, eksperimental usuldan foydalangan holda o‘qigan talabalar tinglashni tushunish, motivatsiya va vazifalarni bajarishga ishonchda sezilarli darajada katta yutuqlarga erishdilar
В данной статье аудирование рассматривается как одна из важнейших рецеп-тивных компетенций в процессе овладения иностранным языком. Однако в практике преподавания английского языка в Узбекистане этому навыку часто уделяется недостаточно внимания, а при-меняемые методы остаются традиционными и малорезультативными. Цель статьи — оценить эффективность экспериментальной методики, основанной на использовании мультимодальных ресурсов (видео с субтитрами, подкасты с транскрипциями, визуальные подсказки), в сравнении с традиционной аудиометодикой. В эксперименте приняли участие 60 студентов, разделённых на контрольную и экспериментальную группы. Полученные данные показали, что у студентов, об-учавшихся по экспериментальной методике, наблюдается значительно более высокий прирост уровня понимания на слух, мотивации и уверенности в выполнении заданий.
This article examines listening as one of the most important receptive competencies in foreign language acquisition. However, in English language teaching in Uzbekistan, this skill is often underemphasized, and the methods used remain traditional and ineffective. The purpose of this article is to evaluate the effectiveness of an experimental method based on multimodal resources (videos with subtitles, podcasts with transcriptions, visual cues) compared to a traditional audio method. Sixty students, divided into control and experimental groups, participated in the experiment. The data obtained showed that students who studied using the experimental method demonstrated significantly greater gains in listening comprehension, motivation, and confidence in completing tasks.
Foydalanilgan adabiyotlar
- Abduvoxidov O. Повышение навыков аудирования через подкасты и онлайн-ресурсы. “Ta’lim Inno-vatsiyasi va integratsiyasi”, 2025, 2(4), 33–41-betlar
- Chang A. Listening comprehension growth with extensive listening. System, 39(3), 2011, 286–295. https:// doi.org/10.1016/j.system.2011.05.003
- Mayer R.E. Multimedia Learning (2nd ed.). Cambridge University Press. 2009.
- Rustamova Z. ИКТ как средство повышения мотивации в обучении английскому языку. “Axborot-noma UzMU”, 2022. 3(1), 88–92-betlar.
- Sydorenko T. Modality of input and vocabulary acquisition. Language Learning&Technology, 2010. 14 (2), p. 50–73. https://www.lltjournal.org/item/vol14-2-sydorenko
- Vandergrift L., Goh C. Teaching and Learning Second Language Listening: Metacognition in Action. Routledge, 2012.
- Winke P., Gass, S., Sydorenko T. The effects of captions on foreign language listening comprehension. Language Learning & Technology, 2010, 14(1), p. 65–86.
- Xajieva M. (2025). Стратегии аудирования в многоязычной аудитории. Svet Nauki (Science Shine), 2(1), c. 44–50.
- Field J. Listening in the Language Classroom. Cambridge University Press, 2008.
- Graham S., Macaro E. Strategy instruction in listening for lower-intermediate learners of French. Lan-guage Learning, 2008. 58(4), p. 747–783. https://doi.org/10.1111/j.1467-9922.2008.00478.x