ilmsarchashmalari@umail.uz +998 91-915-45-55 220100, Urganch shahri, Hamid Olimjon koʻchasi, 14-uy.
Arxiv / №9 · 2026 / Maqola
13.00.00 – PEDAGOGIKA FANLARI

BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARINING KOGNITIV FAOLIYATINI RIVOJLANTIRISHDA RAQAMLI GAMIFIKATSIYA PLATFORMALARI AHAMIYATI

Annotatsiya
O'ZBEKCHA

Ushbu maqolada boshlangʻich sinf oʻquvchilarining kognitiv faoliyatini (diqqat, xoti-ra, idrok va mantiqiy fikrlash) rivojlantirishda raqamli gamifikatsiya platformalarining oʻrni va ahamiyati atroflicha tahlil qilingan. Alfa avlod vakillari boʻlgan zamonaviy oʻquvchilarning psixofiziologik va kogni-tiv xususiyatlari, ularning raqamli axborot muhitiga moslashuvchanligi va anʼanaviy taʼlim usullarida yu-zaga kelayotgan diqqat tarqoqligi muammolariga ilmiy-pedagogik yechimlar taklif qilingan. Tadqiqot na-tijalari raqamli gamifikatsiya vositalari oʻquvchilarning ichki motivatsiyasini oshirish, kognitiv stressiz bi-lim berish hamda taʼlim samaradorligini sezilarli darajada yuksalishiga xizmat qilishini isbotlaydi.

Kalit so'zlar: boshlangʻich taʼlim, kognitiv faoliyat, raqamli gamifikatsiya, alfa avlod, vizual axbo-rotlar, pedagogik texnologiyalar, oʻyinli taʼlim.
РУССКИЙ

В данной статье подробно проанализированы роль и значение цифровых гейми-фикационных платформ в развитии познавательной (когнитивной) деятельности (внимания, пам-яти, восприятия и логического мышления) учащихся начальных классов. Предложены научно-педа-гогические решения с учётом психофизиологических и когнитивных особенностей современных учащихся–представителей поколения Альфа, их адаптированности к цифровой информационной среде и проблем с рассеянностью внимания при традиционных методах обучения. Результаты исс-ледования доказывают, что средства цифровой геймификации способствуют повышению внут-ренней мотивации учащихся, обучению без когнитивного стресса, а также значительному повы-шению эффективности образования.

Ключевые слова: начальное образование, когнитивная деятельность, цифровая геймифи-кация, поколение Альфа, визуальная информация, педагогические технологии, игровое обучение.
ENGLISH

This article comprehensively analyzes the role and significance of digital gamification platforms in developing the cognitive activity (attention, memory, perception, and logical thinking) of primary school students. Scientific and pedagogical solutions are proposed regarding the psychophysio-logical and cognitive characteristics of modern learners, who belong to Generation Alpha, their adaptability to the digital information environment, and the challenges of attention span deficits arising in traditional teaching methods. The research results demonstrate that digital gamification tools serve to enhance students' intrinsic motivation, deliver learning without cognitive stress, and significantly improve educational efficiency.

Keywords: Primary education, cognitive activity, digital gamification, Generation Alpha, visual information, pedagogical technologies, game-based learning.

Maqola · PDF

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. Mavlonova R.A., Rahmonqulova N.X. (2012). Boshlang‘ich ta’limda innovatsion pedagogik texnologiya-lar. O‘quv qo‘llanma, “Yangi asr avlodi”.
  2. Kapp K.M. (2012). The gamification of learning and instruction: Game-based methods and strategies for training and education. Pfeiffer.
  3. Xoliqov A. (2011). Pedagogik mahurat. Darslik, “Iqtisod-moliya”.
  4. Васильев Д.С., Молчанова А.В. (2020). Игровые технологии и геймификация в начальном образова-нии: когнитивный аспект. “Вопросы педагогики”, (4-2), c. 48–53.5.
  5. Ishmuhamedov R.J., Yuldashev M. (2016). Ta'limda innovatsion texnologiyalar [Amaliy tavsiyalar]. “Fan va texnologiya”.
  6. Werbach K., Hunter D. (2012). For the win: How game thinking can revolutionize your business. Wharton Digital Press.
← Songa qaytish